Tango 1928.
Componist en tekstschrijver: Enrique Santos Discépolo.
Inleiding
‘Esta noche me emborracho’ ontstond op een nacht in 1927. Enrique Santos Discépolo en een vriend zagen een serveerster na haar werk uit het cabaret komen. Enrique dacht haar te herkennen en vroeg zich af of ze misschien Laura was. Zijn vriend voegde eraan toe “ze was alles voor mij… maar vandaag zijn we vreemden”. Dit voorval zou de inspiratie worden voor de eerste strofe. Dat is het ene verhaal.
Het andere verhaal dan. Enrique bezocht een zieke vriend in een behandelingscentrum voor tuberculose. Zijn vriend die niets ondernam om te genezen zo te zien, raakte hem diep.
Bovendien woonde in de buurt van de kliniek een echtpaar dat ook aan tbc leed maar het voor elkaar verborgen hield … Ziekte, pijn lijden en het onvermijdelijke van het lot werden zo het thema van deze tango.
Tekst
Esta noche me emborracho (Deze nacht bedrink ik me)
Sola, fané [1], descangayada,
la vi esta madrugada
salir de un cabaret;
flaca, dos cuartas de cogote [2]
y una percha en el escote [3]
bajo la nuez; [4]
chueca, vestida de pebeta,
teñida y coqueteando
su desnudez...
Parecía un gallo desplumao,
mostrando al compadrear
el cuero picoteao...
Yo que sé cuando no aguanto más
al verla, así, rajé, [5]
pa' no yorar.
Eenzaam, moe en uitgeteld,
zag ik haar in de vroegte
uit een cabaret komen;
zo mager als een graat
vel over been
bijna een geraamte
bizar, gekleed als jong meisje,
opgemaakt en koketterend,
half ontbloot ...
leek ze net een gepluimde kip
die nog pronkt
met haar resterende pluimen ...
Weet ik veel hoe lang ik volhield
haar zo te zien,
om niet te huilen ben ik weggelopen.
[1] -[5]
[1] Fané: lunfardo voor geruïneerd, verouderd, verwelkt, versleten, aangetast, in verval geraakt, uit de mode.
descangayada > descangellar: Uit elkaar halen, ontleden, ontrafelen, ontwrichten.
[2] Dos cuartas de cogote: cuarta: afstand tussen uiteinde pink en duim bij uitgestrekt hand (20cm); cogote: bovenkant en achterkant van de nek.
[3] Als iemand erg mager is, steken de botten van het sleutelbeen uit.
[4] Nuez o Manzana de Adán.
[5] Rajar: lunfardo voor rennen, ontsnappen, vluchten, weglopen, ontslaan, verdrijven; iemand wegsturen.
¡Y pensar que hace diez años,
fue mi locura!
¡Que llegué hasta la traición
por su hermosura!...
Que esto que hoy es un cascajo [6]
fue la dulce metedura
donde yo perdí el honor;
que chiflao por su belleza
le quité el pan a la vieja [7],
me hice ruin y pechador...
Que quedé sin un amigo,
que viví de mala fe,
que me tuvo de rodillas,
sin moral, hecho un mendigo,
cuando se fue.
En te denken dat ze mij tien jaar geleden
tot waanzin dreef!
Dat ik bevangen door haar schoonheid
bereid was tot bedrog! ...
Vandaag is ze vergane glorie [6],
het was te mooi om waar te zijn
mijn eer heb ik vergooid;
omdat verblind door haar schoonheid,
ik mijn moeders geld heb afgetroggeld,
en een gemene oplichter werd ...
Ik bleef achter zonder vrienden
en was te kwader trouw,
ik was in de ban,
amoreel, verworden tot bedelaar,
toen ze wegging.
[6]
[6] Cascajo: lunfardo voor oud, slecht onderhouden auto.
Nunca soñé que la vería
en un "requiescat in pace"
tan cruel como el de hoy.
¡Mire, si no es pa' suicidarse
que por ese cachivache [7]
sea lo que soy!...
Fiera venganza la del tiempo,
que le hace ver deshecho
lo que uno amó...
Este encuentro me ha hecho tanto mal,
que si lo pienso más
termino envenenao.
Esta noche me emborracho bien,
me mamo, ¡bien mamao!,
pa' no pensar.
Nooit heb ik gedacht haar weer te zien
in “requiescat in pace”-modus
zo wreed als vandaag.
Is het niet om te huilen,
dat door die hele santenkraam
ik zo ben geworden, wat dat dan ook is!...
De tijd is soms wreed,
en toont hoe vergankelijk
wat je eens liefhad kan zijn ...
Dit weerzien is me zo slecht bekomen,
dat als ik er nog langer over nadenk
verbitterd achterblijf.
Vanavond vlieg ik erin,
ik ga me bezatten, stomdronken word ik!
dan hoef ik aan niets meer te denken.
[7]
[7] Cachivache: lunfardo voor persoon of ding dat nutteloos, waardeloos of verachtelijk is.
Tania
Tania[8], Discépolo’s toen toekomstige levensgezellin, vertelde dat ze bij de première van “Esta noche me emborracho” teleurgesteld was over de manier waarop zangeres Azucena Maizani [9] gekleed was: als een man met een jas en een hoed. Ze vond de tango zo mooi dat ze hem aan haar repertoire heeft toegevoegd.
Later hoorde Discépolo van het optreden van Tania en haar mooie versie van ‘Esta noche me emborracho’. Discépolo ging zelf kijken maar die avond zong Tania dat nummer opzettelijk niet. Hij bleef terugkomen en begon haar bloemen en chocolaatjes te sturen en uiteindelijk werden ze een koppel tot aan zijn dood.
Ana Luciano Divis alias Tania
[8] en [9]
[8] Ana Luciano Divis alias Tania (1908 Toledo, Spanje – 1999 Buenos Aires), was een Spaanse actrice en tangozangeres die het grootste deel van haar carrière in Argentinië doorbracht.
[9] Azucena Maizani (1902 Buenos Aires – 1970 id) was zangeres, componiste en actrice. Canaro ontdekte haar als zangeresñat en ze werd even beroemd en bekend als Carlos Gardel. Ze trad dikswijls op als creoolse cowboy en dat bracht haar de bijnaam op van ‘La Ñata Gaucha’.
Versies
Azucena Maizani had de eer ‘Esta noche me emborrache’ in première te brengen in het Teatro Maipo in Buenos Aires. De tango werd zeer goed ontvangen en maakte Discépolo vanaf toen bekend. Verschillende artiesten namen het nummer datzelfde jaar op. Daar werd het stil tot in de Gouden Jaren.
- Francisco Canaro canta Charlo 1928 beluister
- Osvaldo Fresedo canta Ernesto Famá 1928 beluister
- Juan D’Arienzo canta Carlos Dante 1928 beluister
- Ricardo Tanturi canta Alberto Castillo 1942 beluister
- Rodolfo Biagi canta Carlos Saavedra 1946 beluister
- Donato Racciatti canta Tania 1959 beluister
Uitgebreide lijst op volgende pagina
Hugo Del Carril in de film ‘A media luz’ 1947
Voor de Fanaten
Geschiedenis, versies en commentaren wikipedia
Geschiedenis (Spaans) tangosalbardo